رسیدگی به اجرای کنترل های موجود حسابرسی

رسیدگی به اجرای کنترل های موجود حسابرسی

رسیدگی به اجرای کنترل های موجود حسابرسی، پس از ارزیابی سیستم کنترل داخلی آنچه که بر حسابرس روشن میشود.

یکی موارد عدم وجود کنترل ها است و دیگری موارد وجود کنترل ها و به طوری که توضیح داده شد.

حسابرس در ادامه کار خود با عدم وجود کنترل ها کاری ندارد و تنها این قبیل موارد را به عنوان قسمتی از نقاط ضعف موجود در صورت خلاصه نقاط ضعف یادداشت می نماید.

لکن آنچه که حسابرس در ادامه کار خود با آن سر و کار خواهد داشت موارد وجود کنترل ها است چه پس از وجود کنترل ها ،مهم رسیدگی و حصول اطمینان از اجرای صحیح آن در طی دوره مورد رسیدگی می باشد .

که جهت دستیابی به این مهم در این مرحله حسابرس ناگزیر از انجام موارد ذیل میباشد:

الف) تدوین و تنظیم برنامه حسابرسی مناسب

ب( انجام رسیدگی های عملیاتی

ج) نتیجه گیری از رسیدگی های عملیاتی انجام شده

الف) تدوین و تنظیم برنامه حسابرسی مناسب

یعنی آنکه حسابرس با توجه به نتایج حاصله از ارزیابی سیستم ، برنامه ای جهت  نحوه رسیدگی به اجرای مداوم کنترل های موجود تدوین نماید.

برنامه مزبور در بر گیرنده تعداد اقلام انتخابی جهت رسیدگی،نحوه انتخاب اقلام مزبور و همچنین نحوه رسیدگی و انجام مجدد کنترل های موجود جهت پی بردن به میزان اجرا یا عدم اجرای کنترل های موجود باشد.

در این برنامه که معمولاً به وسیله حسابرسان ارشد و سرپرستان تهیه می گردد.

باید در،مواردی که وجود کنترل ها به اثبات رسیده است.

تعداد متناسبی از عملیات ضمن دوره مورد نظر را انتخاب و از طریق درج نحوه رسیدگی به آن ها در برنامه حسابرسی، خط مشی رسیدگی کنندگان را نیز تعیین نماید.

به عنوان مثال قسمتی از یک برنامه رسیدگی ذیلاً درج می گردد. تعداد ۲۴ برگ حواله انبار (از هر ماه ۲ برگ )که ارزش کالای موضوع آنها بیش از ۲۰۰,۰۰۰ ریال باشد انتخاب نموده و به شرح ذیل مورد رسیدگی قرار دهید:

۱. محاسبات حواله انبار را به طور کامل کنترل نمایید.

۲. رسید دریافت کننده کالا را مشاهده نمایید.

۳. مدارکی دال بر تأیید حواله انبار نظیر امضای مسئولین را مشاهده نمایید.

۴. مندرجات حواله انبار را با فاکتور فروش مربوطه کنترل نمایید.

۵.سند حسابداری صادره را کنترل کنید

۶. ثبت اقلام در حساب های مربوطه را پیگیری کنید.

۷….

توضیح این نکته نیز ضروری است که با توجه به توضیحاتی که در قبلی در مورد وجوه تمایز واحدهای اقتصادی که تنها دارای کنترل های پایه میباشند و واحدهایی که علاوه بر آن از کنترل های انضباطی نیز برخوردارند درج گردید.

ملاحظه شد که متناسب با هر نوع از واحدهای اقتصادی، پرسشنامه کنترل های داخلی مناسب نیز به کار گرفته میشد.

در مورد تدوین برنامه حسابرسی مناسب نیز با توجه به اینکه شرکت ها و واحدهای اقتصادی که تنها از کنترل های پایه برخوردار میباشند.

تقریباً دارای کنترل های یکسانی نیز میباشند .

میتوان برنامه یکسان و متحدی برای کلیه آنان تهیه نمود که این بار به برنامه ساده شده موسوم است.

لیکن از آنجایی که با افزوده شدن کنترل های انضباطی هر واحد اقتصادی وضعیتی خاص خود پیدا میکند( که طبیعتا به هیچ واحد دیگری شباهت نخواهد داشت)لذا در مورد شرکت ها و واحدهای اقتصادی که دارای کنترل انضباطی نیز میباشند.

امکان استفاده از یک برنامه حسابرسی از پیش تدوین شده و متحدالشکل بهیچ وجـه وجـود ندارد.

در چنین حالتی حسابرس ناگزیر از تدوین برنامه ای اختصاصی و متناسب با وضعیت آن واحد اقتصادی میباشد.

چنین برنامه ای را اصطلاحاً برنامه اختصاصی یا نوشته شده مینامند.

ب) انجام رسیدگی های عملیاتی

پس از تنظیم برنامه حسابرسی مناسب حسابرس باید موارد مندرج در برنامه مزبور را مرحله به مرحله به اجرا گذارده و به پایان برساند.

لازمه این کار این است که با تهیه کاربرگ های مناسب اقلام و موارد مشخص شده در برنامه را انتخاب و مطابق برنامه تعیین شده مورد رسیدگی قرار دهد.

ج) نتیجه گیری از رسیدگی های عملیاتی انجام شده

پس از انجام رسیدگی ها بدیهی است.

که حسابرس در مجموع بدهی به اجرای صحیح و یا عدم اجرای کنترل های موجود در طی دوره مالی خواهد بود.

به همین دلیل در ذیل هر یک از کاربرگ های مربوط به رسیدگی به هر یک از کنترل ها، حسابرس میبایست .

ضمن نتیجه گیری خویش نظر خود را نسبت به اجرا و یا عدم اجرای صحیح کنترل های موجود در طی دوره مالی صریحاً بیان دارد.

بدیهی است که موارد عدم اجرای کنترل ها نیز در این مرحله باید به صورت خلاصه نقاط ضعف انتقال یافته و در کنار موارد عدم وجود کنترل ها به ثبت برسد