شرایط حسابرسی در سال ۱۴۰۵ و شرکتهای مشمول
هر ساله با نزدیک شدن به فصل تسلیم اظهارنامه مالیاتی، یکی از دغدغههای اصلی مدیران مالی و صاحبان کسبوکار این است که آیا شرکت آنها در سال جاری مشمول حسابرسی اجباری است یا نه؟ این سوال ساده، اما پیامدهای مالی و قانونی مهمی دارد؛ چراکه عدم آگاهی از شرایط حسابرسی ۱۴۰۵ میتواند منجر به جریمهای معادل ۲۰ درصد مالیات متعلق شود.
در سال ۱۴۰۵ شرایط تغییر کرده است. سازمان امور مالیاتی در مهر ۱۴۰۴ با انتشار اطلاعیه رسمی، حد نصابهای درآمد و دارایی برای شمول حسابرسی را افزایش داد. این یعنی برخی شرکتهایی که سال گذشته مشمول بودند، امسال از دایره شمول خارج شدهاند و برخی دیگر همچنان ملزم به ارائه گزارش حسابرسی هستند.
در این مقاله به زبان ساده و بدون پیچیدگیهای حقوقی توضیح میدهیم که چه شرکتهایی باید حسابرسی شوند، حد نصابهای جدید چقدر است، مهلتهای قانونی کِی است و اگر گزارش ارائه ندهید چه اتفاقی میافتد.
⚠️تغییر مهم: حد نصابهای جدید از ۳۰ مهر ۱۴۰۴
. 📊 جدول مقایسه سالهای مختلف
الان فقط نصاب قدیم و جدید مقایسه شده. یک جدول کاملتر اضافه کنید:
| سال | حد نصاب درآمد | حد نصاب دارایی |
|---|---|---|
| ۱۴۰۱ | ۲۰۰ میلیارد ریال | ۳۵۰ میلیارد ریال |
| ۱۴۰۲-۱۴۰۴ | ۳۰۰ میلیارد ریال | ۵۰۰ میلیارد ریال |
| ۱۴۰۵ | ۵۰۰ میلیارد ریال | ۸۰۰ میلیارد ریال |
بر اساس اطلاعیه رسمی سازمان امور مالیاتی، آستانههای درآمد و دارایی برای شمول حسابرسی افزایش یافتهاند. شرکتهایی که سال مالی آنها از ۱۴۰۴/۰۷/۳۰ به بعد شروع میشود، مشمول نصابهای جدید هستند.
چه شرکتهایی در ۱۴۰۵ مشمول حسابرسی اجباری هستند؟
مشمولان حسابرسی به دو دسته تقسیم میشوند: دسته اول شرکتهایی که صرفنظر از حجم درآمد باید حسابرسی شوند، و دسته دوم شرکتهایی که بر اساس حد نصاب درآمد یا دارایی مشمول میشوند.
گروه اول: مشمولان اجباری بدون توجه به حجم
| نوع شخص حقوقی | وضعیت حسابرسی |
|---|---|
| شرکتهای سهامی عام و شرکتهای تابعه/وابسته | اجباری |
| شرکتهای سرمایهگذاری (هلدینگ) و زیرمجموعهها | اجباری |
| مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی و شرکتهای وابسته | اجباری |
| شعب و دفاتر نمایندگی شرکتهای خارجی ثبتشده در ایران | اجباری |
| شرکتهای دولتی و شبهدولتی | اجباری |
| شرکتهای خصوصی با درآمد و دارایی زیر آستانه | اختیاری |
گروه دوم: مشمولان بر اساس حد نصاب
کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی که ملزم به نگهداری دفاتر قانونی بوده و طبق آخرین اظهارنامه تسلیمی خود به یکی از آستانههای زیر رسیده باشند، باید صورتهای مالی حسابرسیشده ارائه دهند.
حد نصابهای حسابرسی در ۱۴۰۵
این نصابها برای سالهای مالی که از ۱۴۰۴/۰۷/۳۰ آغاز میشوند اعمال میگردند.
| معیار | نصاب قدیم (تا مهر ۱۴۰۴) | نصاب جدید (از مهر ۱۴۰۴) |
|---|---|---|
| درآمد ناخالص | بیش از ۳۰۰ میلیارد ریال | بیش از ۵۰۰ میلیارد ریال |
| جمع داراییها | بیش از ۵۰۰ میلیارد ریال | بیش از ۸۰۰ میلیارد ریال |
اگر درآمد ناخالص شما از ۵۰۰ میلیارد ریال بیشتر باشد، حتی اگر جمع داراییها کمتر از ۸۰۰ میلیارد ریال باشد، مشمول حسابرسی اجباری خواهید شد و بالعکس.
شرکتهای سهامی خاص، مؤسسات انتفاعی غیرتجاری، اتحادیهها و شرکتهای تعاونی نیز در صورت رسیدن به این آستانهها مشمول میشوند. اشخاص حقیقی که فعالیت تجاری دارند نیز از این قاعده مستثنی نیستند.
مهلتهای مهم برای سال ۱۴۰۵
| رویداد | مهلت | توضیح |
|---|---|---|
| ارائه گزارش حسابرسی همراه اظهارنامه مالیاتی | تا پایان تیر ۱۴۰۵ | برای شرکتهایی با سال مالی منتهی به اسفند ۱۴۰۴ |
| ارائه گزارش حسابرسی پس از مهلت اظهارنامه | حداکثر ۳ ماه بعد | آخرین فرصت بدون شمول جریمه کامل |
| انتخاب حسابرس | هر چه زودتر بهتر | حسابرسان معتبر در فصول اوج سرعت جذب میشوند |
مراحل حسابرسی برای مشمولان
اگر شرکت شما مشمول حسابرسی است، باید این مراحل را طی کنید:
با مقایسه درآمد ناخالص و جمع داراییها طبق آخرین اظهارنامه با حد نصابهای جدید، مشمولیت خود را احراز کنید.
گزارش باید توسط سازمان حسابرسی یا مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران تهیه شود. انتخاب نهاد فاقد مجوز فاقد اعتبار قانونی است.
دفاتر قانونی، صورتهای مالی (ترازنامه، سود و زیان، جریان وجوه نقد)، قراردادها و اسناد مدارک باید منظم و در دسترس باشد.
حسابرس اسناد، حسابها، موجودیها و معاملات با اشخاص وابسته را بررسی میکند. همکاری کامل با تیم حسابرسی توصیه میشود.
گزارش نهایی حسابرسی همراه با اظهارنامه مالیاتی به سازمان امور مالیاتی تسلیم میشود.
💡 نکتهای که کمتر کسی میداند
بر اساس ماده ۲۷۲، ارائه گزارش حسابرسیشده جانشین گزارش ممیز مالیاتی میشود. یعنی شرکتهایی که بهموقع گزارش حسابرسی ارائه میدهند، معمولاً از بررسی مجدد توسط ممیزان اداره مالیات مصون میمانند و این خود مزیت بزرگی است.
جریمه عدم ارائه گزارش حسابرسی
شرکتهایی که مشمول حسابرسی بوده و گزارش ارائه نکنند، علاوه بر جریمههای مالیاتی، ممکن است مشمول رسیدگی علیالرأس شده و مالیات بیشتری پرداخت کنند. سازمان مالیاتی نیز در صورت عدم ارائه، صورتهای مالی را به روش تخمینی ارزیابی میکند که عموماً به ضرر مؤدی است.
نیاز به مشاوره دارید؟
تیم متخصصان ما میتوانند مشمولیت شرکت شما را بررسی کرده و در انتخاب حسابرس مناسب راهنماییتان کنند.
مشاوره رایگان دریافت کنید